مطالعه ای تطبیقی در خوانش های دینی اندیشمندان ایران و عثمانی در آستانۀ قرن بیستم

نوع مقاله: علمی - تخصصی

نویسنده

دانشیار گروه تاریخ دانشگاه تبریز

چکیده

شکست های پی در پی ایرانیان و عثمانی ها به عنوان جوامع اسلامی از اروپایی ها در دوران جدید فکر انجام اصلاحات را در هر دو جامعه به همراه آورد و به تدریج به پیدایش دسته ای از نخبگان و اندیشمندان در هر دو جامعه در نیمه دوم قرن نوزدهم انجامید که خواهان اصلاحات گسترده در عرصه های مختلف جوامع خود بودند. از آنجایی که اصلاحات مورد نظر آنان، در عرصه های سیاسی ، اجتماعی و فرهنگی ناگزیر با حوزه دین و دینداری پیوند می یافت، آنها مجبور شدند به عرصه دینی وارد شوند و خوانش های متفاوتی از دین ارایه نمایند. رویکرد های اندیشمندان و نخبگان دو جامعه به عرصه دین در ارتباط با اصلاحات در آستانه قرن بیستم، مساله ای است که در یک مطالعه تطبیقی و باروش تحقیق تاریخی مورد بررسی قرار می گیرد و به این سوال پاسخ داده می شود که که آنها برای آماده سازی عرصه دینی برای انجام اصلاحات چه خوانش هایی از دین ارایه نمودند.

کلیدواژه‌ها